Σήμερα, Τρίτη 25 Αυγούστου, η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τον Απόστολο Βαρθολομαίο και τον Τίτο Απόστολο, προστάτη της Εκκλησίας της Κρήτης.
Σύμφωνα με το εορτολόγιο, τα ονόματα που γιορτάζουν σήμερα είναι:
– Βαρθολομαίος *
– Τίτος, Τίτης, Τίτα, Τίτη
*Υπάρχουν και άλλες ημερομηνίες που γιορτάζει αυτό το όνομα.
Ο Άγιος Τίτος
Ο Άγιος Τίτος ήταν πρώιμος χριστιανός ιεραπόστολος, αρχηγός της εκκλησίας και συνταξιδιώτης και μαθητής του Αποστόλου Παύλου. Αναφέρεται σε αρκετές από τις επιστολές του Παύλου, συμπεριλαμβανομένης της Επιστολής προς Τίτο. Πιστεύεται ότι είναι ένας Εθνικός που μετατράπηκε σε Χριστιανός από τον Παύλο και, σύμφωνα με την παράδοση, αφιερώθηκε ως Επίσκοπος του νησιού της Κρήτης.
Ο Τίτος έφερε μια επιστολή εράνου από τον Παύλο στην Κόρινθο, για να μαζέψει χρήματα για τους φτωχούς της Ιερουσαλήμ. Αργότερα, στην Κρήτη, ο Τίτος όρισε πρεσβύτερους σε κάθε πόλη και παρέμεινε εκεί στα γηρατειά του, πεθαίνοντας στη Γόρτυνα, κοντά στην πόλη Κάντια (σημερινό Ηράκλειο).
Ο βίος του
Ο Τίτος ήταν Έλληνας, από την Αντιόχεια, ο οποίος λέγεται ότι είχε σπουδάσει ελληνική φιλοσοφία και ποίηση στα πρώτα του χρόνια. Φαίνεται να είχε μετατραπεί από τον Παύλο, οπότε υπηρέτησε ως γραμματέας και διερμηνέας του Παύλου. Το 49, ο Τίτος συνόδευσε τον Παύλο στο συμβούλιο που πραγματοποιήθηκε στην Ιερουσαλήμ, με θέμα τις τελετές του Μωσαϊκού νόμου.
Προς το τέλος του έτους 56, ο Παύλος, καθώς ο ίδιος αναχώρησε από την Ασία, έστειλε τον Τίτο από την Έφεσο στην Κόρινθο, με πλήρη εντολή να διορθώσει το αποτέλεσμα που προκάλεσε η παράδοση του Τιμόθεου. Κατά τη διάρκεια αυτού του ταξιδιού, ο Τίτος χρησίμευσε ως ταχυμεταφορέας για αυτό που είναι κοινώς γνωστό ως «Σοβαρή Επιστολή», μια επιστολή του Παύλου που έχει χαθεί αλλά αναφέρεται στο Προς Κορινθίους 2.
Μετά την επιτυχία αυτής της αποστολής, ο Τίτος ταξίδεψε βόρεια και συνάντησε τον Παύλο στη Μακεδονία. Εκεί ο απόστολος, χαρούμενος από την επιτυχία του Τίτου, έγραψε την 2η Επιστολή προς Κορινθίους. Ο Τίτος επέστρεψε στη συνέχεια στην Κόρινθο με μεγαλύτερη συνοδεία, μεταφέροντας δύο Κορινθίους μαζί του. Ο Παύλος συνάντησε τον Τίτο στην Κόρινθο αργότερα. Από την Κόρινθο, ο Παύλος έστειλε στη συνέχεια τον Τίτο για να οργανώσει τις συλλογές ελεημοσύνης για τους Χριστιανούς στην Ιερουσαλήμ. Ως εκ τούτου, ο Τίτος ήταν ένα εργαλείο αντιμετώπισης προβλημάτων, ειρηνευτής, διαχειριστής και ιεραπόστολος.
Ποιος ήταν ο Απόστολος Βαρθολομαίος
Ο Βαρθολομαίος ή Ναθαναήλ ήταν ένας από τους δώδεκα μαθητές του Χριστού. Καταγόταν από την Κανά της Γαλιλαίας. Θεωρείται ότι είναι το ίδιο πρόσωπο με τον Ναθαναήλ, καθώς στα συνοπτικά ευαγγέλια αναφέρεται πάντοτε ο Φίλιππος μαζί με τον Βαρθολομαίο, χωρίς να αναφέρεται καθόλου ο Ναθαναήλ, ενώ στο κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο αναφέρεται συνεχώς ο Φίλιππος με το Ναθαναήλ, χωρίς να αναφέρεται πουθενά ο Βαρθολομαίος. Κατά τη Συριακή παράδοση ονομαζόταν Ιησούς και αναγκάστηκε να αλλάξει το όνομά του όταν προσχώρησε στον κύκλο των μαθητών του Χριστού.
Τον προσκάλεσε στον κύκλο των μαθητών του Χριστού ο φίλος του Απόστολος Φίλιππος με τα λόγια «Ὃν ἔγραψε Μωϋσῆς ἐν τῷ νόμῳ καὶ οἱ προφῆται, εὑρήκαμεν, Ἰησοῦν τὸν υἱὸν τοῦ Ἰωσὴφ τὸν ἀπὸ Ναζαρέτ» (Ιω. α’, 46). Και γι’ αυτόν είπε ο Χριστός: «Ἴδε ἀληθῶς Ἰσραηλίτης ἐν ᾧ δόλος οὐκ ἔστι» (Ιω. α’, 47).
Δίδαξε το Χριστιανισμό στους Ινδούς και μαζί με τον Ιούδα στην Αρμενία. Οι δυο τους θεωρούνται θεμελιωτές της Αρμενικής Εκκλησίας. Μαρτύρησε στην Ουρβανούπολη με σταυρικό θάνατο, με το κεφάλι προς τα κάτω, κατά διαταγή του βασιλιά Αστυάγη.
Το σκήνωμα του κλείστηκε σε λάρνακα, ρίχτηκε στη θάλασσα και βρέθηκε στις νήσους Λιπάρες (Λίπαρι) κοντά στη Σικελία, όπου κτίστηκε μεγαλοπρεπής ναός. Αργότερα τμήματα του σκηνώματος μεταφέρθηκαν σε διάφορα μέρη (Φρανκφούρτη, Καθεδρικός του Κατέρμπουρι, κλπ).
Ανατολή ήλιου: 06:48 – Δύση ήλιου: 20:07
Σελήνη 11 ημερών
Επόμενη Πανσέληνος: Παρασκευή, 28 Αυγούστου 2026
Η πρώιμη εκκλησιαστική παράδοση υποστηρίζει ότι ο Παύλος, μετά την απελευθέρωσή του από την πρώτη φυλάκισή του στη Ρώμη, και πιθανόν μετά την περιοδεία του στην Ισπανία, σταμάτησε στο νησί της Κρήτης για να κηρύξει. Λόγω των αναγκών άλλων εκκλησιών, που απαιτούν την παρουσία του αλλού, χειροτονεί τον μαθητή του Τίτο ως επίσκοπο αυτού του νησιού, και τον αφήνει να ολοκληρώσει το έργο που είχε ξεκινήσει. Ο Χρυσόστομος λέει ότι αυτό είναι μια ένδειξη της εκτίμησης του Αγίου Παύλου για τον Τίτο.
Ο Παύλος κάλεσε τον Τίτο από την Κρήτη να τον βρει στη Νικόπολη της Ηπείρου. Αργότερα, ο Τίτος ταξίδεψε στη Δαλματία. Η Καινή Διαθήκη δεν καταγράφει το θάνατό του, αν και σύμφωνα με κάποιους μελετητές, απεβίωσε το 105 μ.Χ.
